Gubławki
| Gubławki | |
| Państwo |  Polska
|
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | iławski |
| Gmina | Zalewo |
| Sołectwo | Wieprz |
| Liczba ludności (2021) | 88[1] |
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego   Gubławki | |
Położenie na mapie Polski  Gubławki | |
| |
Gubławki (niem. Gablauken) – wieś niesołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie iławskim, w gminie Zalewo. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego. W latach 1946–1975 wieś wchodziła w skład powiatu morąskiego.
Wieś wchodzi w skład sołectwa Wieprz.
Położenie
Wieś położona jest w zachodniej części województwa warmińsko-mazurskiego, na Pojezierzu Iławskim, nad jeziorem Jeziorak, 14 km na południe od Zalewa.
Dzieje miejscowości
Nazwa miejscowości wywodzi się z języka pruskiego. Stanowi połączenie imienia Guby ze słowem lauken oznaczającym pole. Miejscowość została założona w roku 1392 przez polskich osadników pochodzących ze szlacheckiego rodu Przyjemskich herbu Rawicz. Po Przyjemskich kolejnym właścicielem wsi został August von Dovgerloch. Od 1660 do 1747 roku Gubławki razem z Wieprzem stanowiły część dóbr należących do rodu Jaskich mających swą siedzibę w pobliskim Jaśkowie.
W 1880 roku majątek został zakupiony przez Karla Fincka von Finckensteina, który wybudował w Gubławkach rezydencję. Dwór miał służyć zarządcy dóbr i jego rodzinie. We wnętrzu znajdowały się spiżarnia, pomieszczenia kuchenne, jadalnia, biura zarządcy, pokoje mieszkalne, sypialnie oraz pokoje gościnne. Całości dopełniały dwa ogrody oraz zabudowania gospodarczo-inwentarskie, m.in. stajnia, powozownia, obora, świniarnia. W sąsiedztwie dworu zlokalizowano domy dla robotników i oficjalistów. W 1912 roku, po śmierci Karla Finckensteina, w Gubławkach mieszkała jego małżonka Helene. Ostatnim właścicielem majątku był syn Karla i Helene, Hans Joachim, który odziedziczył Gubławki w 1925 roku.
Po wojnie majątek został przekształcony w Państwowe Gospodarstwo Rolne Gubławki. Obecnie dwór stoi niezamieszkały.
Liczba mieszkańców i budynków mieszkalnych w następujących latach wynosiła:
- 1782 – 16 domów
- 1858 – 85 osób, 5 domów
- 1939 – 103 osoby
Zabytki
- dwór w Gubławkach wzniesiony na początku XX wieku.
Do czasów dzisiejszych zachowały się pozostałości parku oraz fragmenty podwórza gospodarczego
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Gubławki” (ID BDL 042815407075-0490671; SIMC 0490671; wartość 88), dostęp 5 września 2026.
Bibliografia
Jackiewicz-Garniec Małgorzata, Garniec Mirosław, Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 1999.
Morąg. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar, Olsztyn 1973.
Niesiobędzki Wiesław, Powiat iławski. Dzieje, zabytki, pejzaż i kultura. Szkice historyczne, wydanie II, poprawione i poszerzone, Iława 2008.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Westpreussen, Commission bei Leon Saunier, Danzig und Elbing 1858.
Wojewódzka ewidencja zabytków [05.09.2026]
zalewo.f117.pl, Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Zalewo [05.09.2026]
Bank Danych Lokalnych GUS [05.09.2026]