Glitajny (gmina Bartoszyce)
| Glitajny | |
 Dwór w Glitajnach.
Fot. Mieczysław Kalski. | |
| Państwo |  Polska
|
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | bartoszycki |
| Gmina | Bartoszyce |
| Sołectwo | Kinkajmy |
| Liczba ludności (2021) | 10[1] |
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego   Glitajny | |
Położenie na mapie Polski  Glitajny | |
| |
Glitajny (niem. Glittehnen) – wieś niesołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Bartoszyce. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego.
Wieś wchodzi w skład sołectwa Kinkajmy.
Położenie
Wieś położona jest w północnej części województwa warmińsko-mazurskiego, na Równinie Sępopolskiej, na południe od Jeziora Kinkajmskiego, 8 km na południowy wschód od Bartoszyc, na zachód od drogi wojewódzkiej nr 592.
Dzieje miejscowości
Brak jest informacji na temat okoliczności i daty powstania wsi. Prawdopodobnie przez większość swoich dziejów był to niewielki majątek szlachecki. Do roku 1816 Glitajny miały stanowić własność rodu von Eulenburg. Między 1816 a 1834 rokiem należały do rodziny von Negerlein. Od 1834 roku przez kolejnych 21 lat Glitajny były w posiadaniu rodziny Goebel.
W 1857 roku Glitajny liczyły 77 mieszkańców. Pod koniec XIX wieku wraz z folwarkami Węgoryty i Witoszyn majątek obejmował obszar 583 ha, zaliczał się więc do dóbr średniej wielkości. W 1905 roku majątek kupił Bruno Vonberg, który zajął się w Glitajnach hodowlą bydła rasy holenderskiej. W latach 20. XX wieku Glitajny znajdowały się w rękach Georga Bormanna, męża Gertrudy Vonberg, córki Bruna Vonberga. Małżeństwo mieszkało w majątku do 1945 roku. Glitajny do 1945 roku należały do parafii ewangelickiej w Bartoszycach.
Po II wojnie światowej wieś weszła w skład sołectwa Węgoryty. Na bazie dawnego majątku uruchomiono tu Państwowe Gospodarstwo Rolne Glitajny. Jego organizatorem i kierownikiem był Stefan Błociszewski. Według spisu powszechnego z 1983 roku istniały tu 23 budynki mieszkalne stojące w zwartej zabudowie. We wsi działał klub i świetlica. Glitajny liczyły wówczas 58 mieszkańców. Szkołę we wsi założono po II wojnie światowej, a zlikwidowano w latach 70.
Zabytki
- dwór klasycystyczny z pierwszej połowy XIX wieku
W 1940 roku przeprowadzono ostatni remont dworu. Obecnie budynek znajduje się w bardzo złym stanie technicznym i coraz szybciej popada w ruinę.
- założenie dworsko-parkowe w stanie szczątkowym
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Glitajny” (ID BDL 042815601032-0470473; SIMC 0470473; wartość 10), dostęp 18 sierpnia 2026.
Zobacz też
Bibliografia
Bartoszyce. Z dziejów miasta i okolic, red. Andrzej Wakar, Olsztyn 1987.
Jackiewicz-Garniec Małgorzata, Garniec Mirosław, Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 1999.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Bank Danych Lokalnych GUS [18.08.2026]
polskaniezwykla.pl [05.03.2014]
Studium — kierunki zagospodarowania przestrzennego gminy Bartoszyce [18.08.2026]
Wojewódzka ewidencja zabytków [18.08.2026]