Zawady Oleckie

	Zawady Oleckie
Rodzaj miejscowości	wieś sołecka
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	olecki
Gmina	Kowale Oleckie
Liczba ludności (2021)	43
	Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ; Zawady Oleckie
	Położenie na mapie Polski ; Zawady Oleckie
	54°07′19″N 22°16′25″E/54,121944 22,273611

Zawady Oleckie (niem. Sawadden, od 1938 r. Schwalgenort) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Kowale Oleckie. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999–2001 wieś wchodziła w skład powiatu olecko-gołdapskiego.

Położenie

Wieś położona jest w północno–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na południowo wschodnim skraju Puszczy Boreckiej, 23 km na północny zachód od Olecka i 12 km na południowy zachód od Kowali Oleckich. W okolicy wsi znajduje się kilka niewielkich jezior: Głębokie, Lignięty oraz Zawadzkie Bagno - jezioro i bagno (na południe od wsi).

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji północno–wschodnich terenów Prus Książęcych. W 1541 roku starosta Kasper von Aulack sprzedał Jakubowi Litwinowi trzy łany sołeckie. W zamian Jakub zobowiązał się do założenia wsi czynszowej na 30 łanach. Zawady Oleckie należały do parafii ewangelickiej w Cichach.

Szkoła we wsi powstała w 1757 roku, ale szybko została zlikwidowana. Ponownie założono ją na przełomie XVIII i XIX wieku. W 1935 roku zatrudniony w niej był jeden nauczyciel, a w ośmiu klasach uczęszczało do niej ogółem 57 uczniów.

W pierwszej połowie lat 50. XX wieku w Zawadach założono spółdzielnię produkcyjną, a w 1957 roku - kółko rolnicze.

Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

1857 r. - 209 osób

1933 r. - 340 osób

1939 r. - 302 osoby

1988 r. - 88 osoby

Gospodarka

We wsi działa żwirownia.

Zabytki

cmentarz ewangelicki z okresu międzywojennego
cmentarz ewangelicki z XIX wieku
cmentarz ewangelicki rodzinny

Bibliografia

Olecko. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1974.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Bank Danych Lokalnych GUS [08.09.2026]
Kreis Oletzko – Wikipedia (niem.) [08.09.2026]

Przypisy

↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Zawady Oleckie” (ID BDL 042815513032-0760633; SIMC 0760633; wartość 43), dostęp 8 września 2026.

[1] Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Zawady Oleckie” (ID BDL 042815513032-0760633; SIMC 0760633; wartość 43), dostęp 8 września 2026.

[1]