Zalbki
| Zalbki | |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | olsztyński |
| Gmina | Dywity |
| Liczba ludności (2021) | 156[1] |
Zalbki (niem. Salbken) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Dywity. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. W 2010 roku była zamieszkana przez 129 osób [2].
Według Narodowego Spisu Powszechnego z 2021 roku, miejscowość liczyła 156 osób.[1]
Położenie
Miejscowość jest położona na Pojezierzu Olsztyńskim, nad rzeką Wadąg, w odległości 5 km na północny wschód od Olsztyna.
Dzieje miejscowości
Pierwsza wzmianka dotycząca wsi pochodzi z 1386 roku. Miejscowość występowała wówczas pod nazwą Glandemansdorf. Niemiecka nazwa Salbken pojawiła się po raz pierwszy w XVII wieku. Od XIX stulecia występuje także polska odmiana – Zalpki, Zalbki. Nazwa pruska jest powiązana z litewską salape – zlewisko. W roku 1518 Zalbki odwiedził jako administrator komornictwa olsztyńskiego Mikołaj Kopernik. Zalbki, wówczas wieś czynszowa, była jednym z punktów dużej wizytacji obejmującej wszystkie 31 ówczesnych wsi czynszowych. Doszło wówczas do ponownej lokacji wsi, spowodowanej wydarzeniami związanymi z wojnami w XIV i XV wieku. Zalbki uległy spustoszeniu i częściowemu wyludnieniu. Kopernik i jego następcy podjęli więc próbę ponownego zasiedlenia opuszczonych obszarów. W XVI wieku zwiększył się również napływ ludności polskiej na teren całego komornictwa olsztyńskiego. W XVIII wieku przyszedł kolejny cios - znacznych spustoszeń dokonała szalejąca w całych Prusach epidemia dżumy (1709–1711). W 1905 roku wieś była zamieszkana przez 105 osób. W 1993 roku miejscowość liczyła 110 mieszkańców.
Religia
Wieś znajduje się na terenie parafii rzymskokatolickiej w Kieźlinach.
Zabytki
- kapliczka neogotycka zlokalizowana w centrum wsi, prawdopodobnie z końca XIX wieku
Bibliografia
Lewicka Daniela, Tomkiewicz Ryszard, Gmina Dywity: teraźniejszość i przeszłość, Olsztyn 1994.
Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
Bank Danych Lokalnych GUS [17.09.2026]
GOV – Genealogisches Orts-Verzeichnis [17.09.2026]
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Zalbki” (ID BDL 042815614042-0473135; SIMC 0473135; wartość 156), dostęp 17 września 2026.
- ↑ łącznie Zalbki i Szypry