Przejdź do zawartości

Wonna

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Wonna

Negotycka kaplica w Wonnie.
Negotycka kaplica w Wonnie.
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat nowomiejski
Gmina Biskupiec
Sołectwo Wonna
Liczba ludności (2021) 252 (łącznie z: część Dura, część Dębieniec, część Parcele, część Ryga, wieś Wonna)[1]
Strefa numeracyjna (+48) 56
Tablice rejestracyjne NNI
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Wonna
Wonna
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wonna
Wonna
Ziemia

53°33′00″N 19°28′00″E/53,550000 19,466667



Wonna (niem. Wonnenburg, Wonno) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie nowomiejskim, w gminie Biskupiec. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.

Fragment kuźni.

Położenie

Miejscowość położona jest w pobliżu jeziora Karaś, w odległości ok. 9 km od Iławy.

Dzieje miejscowości

Nad jeziorem Karaś odkryto kurhan ze skrzynią grobową zawierającą 4 urny wraz z wyposażeniem. Kurhan jest źródłem wiedzy o osadnictwie w epoce halsztackiej. Za czasów krzyżackich mógł istnieć tu zamek obronny z komturem, bowiem w 1272 r. wspomina się komtura Ottona z Wonny (Wonnenburga). Nieznana jest dokładna data lokacji wsi. W połowie XVII w. we wsi wzniesiono kościół. W 1885 r. były tutaj 44 domy i znajdowało się 95 dymów. Wieś zamieszkiwało w tym okresie 413 osób, w tym 354 katolików i 58 ewangelików.

Bezpieczeństwo

We wsi działa Ochotnicza Straż Pożarna.

Zabytki

  • neogotycka kaplica
  • kuźnia

Bibliografia

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. Bronisława Chlebowskiego, Filipa Sulimierskiego, Władysława Walewskiego, t. XIII, Warszawa 1893.
Bank Danych Lokalnych GUS [12.09.2026]

Przypisy

  1. Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Wonna” (ID BDL 042815412022-0840579; SIMC 0840579) — wartość zbiorcza obejmująca 5 jednostki SIMC (Dura | Dębieniec | Parcele | Ryga | Wonna), dostęp 12 września 2026.