Wesołowo (gmina Wielbark)
| Wesołowo | |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | szczycieński |
| Gmina | Wielbark |
| Liczba ludności (2021) | 167 (łącznie z: część Jankowo, wieś Wesołowo)[1] |
| Strefa numeracyjna | (+48) 89 |
| Kod pocztowy | 12-160 |
| Tablice rejestracyjne | NSZ |
Wesołowo (niem. Wessolowen, Weszolowen, od 1938 r. Fröhlichshof) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Wielbark. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Położenie
Wieś położona jest w południowej części Pojezierza Mazurskiego, na pograniczu kurpiowsko–mazurskim. Miejscowość leży nad rzeką Omulew, w odległości 8 km na północny zachód od Wielbarka, przebiega przez nią droga wojewódzka nr 508.
Dzieje miejscowości
Wieś została założona w 1565 roku na nieco ponad 13 łanach nad Omulwią; przywilej wystawiony został na Albrechta Kościeszę, mistrza hutniczego z Kucborka. Na początku XVII wieku w ramach osadnictwa szkatułowego nadanie 8 łanów lasu otrzymał tu tracz Jan Sokołowicz. W połowie XIX wieku istniał tam dwór, który łącznie z wsią obejmował 59 łanów. Wieś ma układ przestrzenny ulicówki.
Wieś jest siedzibą sołectwa.
Liczba mieszkańców i gospodarstw rolnych w poszczególnych okresach:
- 1782 r. – 40 gospodarstw
- 1818 r. – 133 osoby, 31 gospodarstw
- 1858 r. – 27 gospodarstw
- 1939 r. – 345 osób
Gospodarka
We wsi znajduje się siedziba leśnictwa należącego do Nadleśnictwa Wielbark.
Zabytki
- kilka przykładów budownictwa drewnianego, m.in. chałupy nr 4, 6, 13, 15 z końca XIX wieku
- budynek szkoły z przełomu XIX i XX wieku, z czerwonej cegły
- kapliczka murowana z 1946 roku
- dawny cmentarz ewangelicki, za wsią, wśród świerków
Turystyka
- rowerowy szlak turystyczny (zielony) – przebieg trasy: Kucbork – Zielone Góry – Sasek Wielki – Wesołowo – Róklas
Bibliografia
Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. 1, Olsztyn 2011.
Kossert Andreas, Mazury. Zapomniane Południe dawnych Prus Wschodnich, przeł. Barbara Ostrowska, Warszawa 2004.
Letkiewicz Arkadiusz, Z dziejów gminy Wielbark, Rocznik Mazurski, t. 10, 2006, s. 44–47.
Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej, Olsztyn 1998.
Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
Bank Danych Lokalnych GUS [27.09.2026]
Kreis Ortelsburg – Wikipedia (niem.) [27.09.2026]
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Wesołowo” (ID BDL 042815617085-0490441; SIMC 0490441) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Jankowo | Wesołowo), dostęp 27 września 2026.