Szczudły
| Szczudły | |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | ełcki |
| Gmina | Kalinowo |
| Liczba ludności (2021) | 10[1] |
| Strefa numeracyjna | (+48) 87 |
| Kod pocztowy | 19-314 |
| Tablice rejestracyjne | NEL |
Szczudły (niem. Szczudlen, od 1936 r. Georgsfelde) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Kalinowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
Położenie
Wieś położona jest w południowo–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na Pojezierzu Ełckim, nad Jeziorem Golubskim, w dorzeczu Legi, około 8 km na północny wschód od Ełku i na północ od drogi krajowej nr 16.
Dzieje miejscowości
Wieś powstała w ramach kolonizacji południowych i wschodnich obszarów państwa Zakonu Krzyżackiego. Brak jest dokładnych informacji na temat daty jej założenia. Występuje w wykazie bartników i rybaków z prokuratorii ełckiej z 1479 roku, więc zapewne powstała niedługo wcześniej. W 1483 roku komtur ryński Jerzy von Rameck wystawił przywilej na założenie dóbr służebnych, które miały obejmować 8 łanów na prawie magdeburskim. Dokument został wydany dla bartnika Andrzeja Liczki, który w zamian zobowiązał się do wystawienia połowy służby zbrojnej. Z czasem obszar wsi znacznie się powiększył. Gdy w 1552 roku książę Albrecht Hohenzollern odnowił przywilej, liczyła ona już 15 łanów, natomiast w XVII wieku obejmowała prawie 18 łanów. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Ełku.
Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.
Liczba mieszkańców w poszczególnych okresach:
- 1857 r. – 145 osób
- 1933 r. – 90 osób
- 1939 r. – 93 osoby
- 1988 r. – 25 osób
Zabytki
- dawny cmentarz ewangelicki z przełomu XIX i XX w.
Bibliografia
Białuński Grzegorz, Kolonizacja „Wielkiej Puszczy” (do 1568 roku) – starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Kawecki Jan, Roman Bolesław, Ełk. Z dziejów miasta i powiatu, Olsztyn 1970.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Kreis Lyck – Wikipedia (niem.) [29.08.2026]
Bank Danych Lokalnych GUS [29.08.2026]
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Szczudły” (ID BDL 042815505032-0760030; SIMC 0760030; wartość 10), dostęp 29 sierpnia 2026.