Sobole

Sobole
Sobole. Fot. Honza Groh. Źródło: File:Sobole, 01.jpg – Wikimedia Commons [09.09.2026]
Rodzaj miejscowości	wies sołecka
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	olecki
Gmina	Wieliczki
Liczba ludności (2021)	155
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego Sobole
Położenie na mapie Polski Sobole
53°58′15″N 22°37′52″E

Sobole (niem. Sobollen, od 1938 r. Richtenberg) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Wieliczki. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999–2001 wieś wchodziła w skład powiatu olecko–gołdapskiego.

Położenie

Wieś położona jest w północno–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na Pojezierzu Ełckim, 12 km na południowy wschód od Olecka i 4,5 km na wschód od Wieliczek; przebiega przez nią droga wojewódzka nr 655. Las rozciągający się na południowy zachód od wsi nazywany jest Kleszczewskim Borem.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji północno–wschodnich terenów państwa Zakonu Krzyżackiego. W 1471 roku niejaki Stanisław Litwin otrzymał 15 łanów na prawie magdeburskim z obowiązkiem wystawienia jednej służby zbrojnej. Z czasem dobra te nieco się powiększyły: w drugiej połowie XVI wieku obejmowały obszar ponad 17 łanów, a na początku XVIII wieku ponad 22 łany. Na przełomie XVIII i XIX wieku była to wieś zamieszkana przez wolnych chłopów. Sobole należały do parafii ewangelickiej w Wieliczkach.

Szkołę we wsi założono w pierwszej połowie XVIII wieku (około 1737–1740). W 1935 roku zatrudniony w niej był jeden nauczyciel, a w ośmiu klasach uczęszczało do niej ogółem 45 uczniów.

W 1957 roku w Sobolach powstało kółko rolnicze (Józef Surażyński).

Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

• 1857 r. – 157 osoby

• 1933 r. – 243 osoby

• 1939 r. – 215 osób

Religia

Wieś znajduje się na terenie parafii rzymskokatolickiej w Wieliczkach.

Ludzie związani z miejscowością

• Franciszek Łapiński – rolnik i sołtys z Soboli, działacz rad narodowych w okresie PRL

Zabytki

• cmentarz wojenny z okresu I wojny światowej

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja "Wielkiej Puszczy" (do 1568 roku) - starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Olecko. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1974.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Wojewódzka ewidencja zabytków [09.09.2026]
Bank Danych Lokalnych GUS [09.09.2026]
Kreis Oletzko – Wikipedia (niem.) [09.09.2026]