Safronka
| Safronka | |
![]() Świetlica w Safronce.
| |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | nidzicki |
| Gmina | Janowiec Kościelny |
| Sołectwo | Safronka |
| Liczba ludności (2021) | 193[1] |
| Strefa numeracyjna | (+48) 89 |
| Tablice rejestracyjne | NNI |
Safronka (Saffrancki, Zefronica) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Janowiec Kościelny. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Położenie
Wieś położona jest nieopodal rzeki Działdówka i Safronka, niedaleko drogi krajowej nr 7, w odległości ok. 9 km od Nidzicy.
Dzieje miejscowości
W obrębie miejscowości znajduje się cmentarzysko z wczesnej epoki żelaza. Wieś lokowano na obszarze 40 włók przy rzekach: Działdówce i Safronce. W 1347 r. wielki mistrz Henryk Tusmer nadał Janowi synowi Macieja wspomniane włóki. Nazwa wsi pochodzi od strumyka zwanego Zefronika. W 1362 r. wielki mistrz Winrich von Kniprode przekazał 10 włók braciom: Hermanowi, Arwikowi, Klawkowi i Hankowi. Na prośbę Paula i Alexiusa Szczepanów i Jana Korytki odnowiono przywilej lokacyjny wsi. Dokonał tego hrabia Wilhelm z Eysenburga. W 1600 r. we wsi mieszkali sami Polacy. W 1680 r. teren wsi zajmował 20 łanów. W 1717 r. było tu 7 chłopów chełmińskich. W 1870 r. do Safronki przyłączono wieś Jaybuttem, którą lokowano w 1790 r.
W latach 1737–1740 założono szkołę. Zabudowa wiejska ma charakter zwarty.
Kultura
We wsi działa świetlica.
Szkolnictwo
W Safronce znajduje się punkt przedszkolny.
Religia
Wieś znajduje się na terenie parafii rzymskokatolickiej w Napierkach.
Zabytki
- szkoła z lat 30. XX w.
- domy mieszkalne i zabudowania gospodarcze z XX w.
- gorzelnia z 1930 r.
Bibliografia
Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. Bronisława Chlebowskiego, Filipa Sulimierskiego, Władysława Walewskiego, t. X, Warszawa 1889.
Wijaczka Jacek, Dzieje wsi do końca XVIII wieku, [w:] Historia Nidzicy i okolic, pod red. Waldemara Rezmera, Nidzica 2012, ss. 165–202.
Bank Danych Lokalnych GUS [06.09.2026]
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Safronka” (ID BDL 042815611012-0476122; SIMC 0476122; wartość 193), dostęp 6 września 2026.
