Przejdź do zawartości

Rozgity

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Rozgity

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Dywity
Liczba ludności (2021) 102[1]
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Rozgity
Rozgity
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rozgity
Rozgity
Ziemia

53°52′36″N 20°28′46″E/53,876667 20,479444



Rozgity (niem. Rosgitten) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Dywity. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Miejscowość w 2010 roku była zamieszkana przez 74 osób.

Według Narodowego Spisu Powszechnego z 2021 roku, miejscowość liczyła 102 osób.[1]

Położenie

Miejscowość jest położona na Pojezierzu Olsztyńskim, w odległości 3 km na wschód od Spręcowa.

Dzieje miejscowości

W roku 1399 kapituła warmińska odnowiła przywilej lokacyjny wsi, dodając 10 włók do tych, które posiadali dotąd w pobliskim Spręcowie dwaj Prusowie o imieniach Sclode i Tustir. Nazwa miejscowości występowała w różnych wersjach: Resigethen (1382 r.), Rosegythen (1399 r.), Rosegithen (1388 r.). W 1538 roku kustosz katedralny Tiedemann Giese i kapituła warmińska nadały wieś (wówczas zwaną Rosgita) Polakowi Stefanowi Laskowskiemu. Nadanie obejmowało 10 włók na prawie chełmińskim. Pod koniec XVIII wieku miejscowość składała się zaledwie z 6 domów. W XIX wieku obok niemieckich wersji nazwy miejscowości (Rosegythen, Rosgitten) pojawiły się polskie odpowiedniki: Rosogity, Rozgity. W okresie międzywojennym kilku mieszkańców wsi należało do Związku Polaków w Niemczech. W 1993 roku wieś była zamieszkana przez 35 osób.

Zabytki

  • kapliczka przydrożna zlokalizowania przy drodze do Sętala i Spręcowa, wzniesiona w 1858 r.
  • warmińska kapliczka przydrożna zlokalizowania przy drodze do Różnowa obok zagrody nr 12, wzniesiona pod koniec XIX wieku
  • zniszczona dzwonniczka ludowa, znajdująca się na prywatnej posesji (zob. Dzwonniczki ludowe na Warmii)

Bibliografia

Lewicka Daniela, Tomkiewicz Ryszard, Gmina Dywity: teraźniejszość i przeszłość, Olsztyn 1994.
Bank Danych Lokalnych GUS [16.09.2026]
GOV – Genealogisches Orts-Verzeichnis [16.09.2026]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Rozgity” (ID BDL 042815614042-0473052; SIMC 0473052; wartość 102), dostęp 16 września 2026.