Przejdź do zawartości

Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mrocznie

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mrocznie

Nawiedzenie Matki Boskiej Jasnogórskiej w Mrocznie. Źródło: www.mroczno.diecezja.torun.pl
Nawiedzenie Matki Boskiej Jasnogórskiej w Mrocznie.
Źródło: www.mroczno.diecezja.torun.pl
Siedziba Mroczno
Adres Mroczno 17, 13-324 Grodziczno
Data powołania krótko po 1260 r.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Diecezja toruńska
Dekanat Rybno
Kościół kościół pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa
Parafia w Mrocznie


Parafia pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mrocznie – rzymskokatolicka parafia leżąca w dekanacie Rybno, należącym do diecezji toruńskiej. Powstała krótko po 1260 r.

Historia parafii

Parafię założyli biskupi chełmińscy krótko po 1260 r., a pierwsza wzmianka o jej proboszczu pochodzi z 1335 r. Według historii parafialnej kościół nosił prawdopodobnie od początku wezwanie św. Mateusza Apostoła, do którego za biskupa Piotra Tylickiego (1595–1600) dodano św. Małgorzatę. Podczas wizytacji w 1667 r. parafia liczyła około 200 wiernych i miała szkołę z ogrodem.[1]
W 1867 r. do parafii należały: Mroczno (531 katolików), młyn Wąs (19), Mroczenko (309), Sugajenko (202), Tama (57), Trzcin (196), Aleksandrowo (33), Straszewo (140), Fijewo (18), Kowaliki (200). Kolatorem mroczeńskiego kościoła był biskup chełmiński. Po sekularyzacji dóbr biskupich na terenie zaboru pruskiego nad kościołem pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa ustanowiono patronat mieszany – sprawowany przez biskupa chełmińskiego w parzystych miesiącach roku, a przez rząd pruski w nieparzystych miesiącach.
Przy parafii od połowy XVII w. funkcjonowała szkoła parafialna z dużym ogrodem. Według źródeł w latach 1740 i 1787 funkcję nauczyciela w szkole pełnił organista, zaś w 1884 r. do szkoły w Mrocznie chodziły również dzieci z Wąsów (101 uczniów). Na terenie parafii były również szkoły w: Mroczenku, Kiełpinach i Fijewie.
W okresie międzywojennym parafia należała do dekanatu lidzbarskiego. W 1928 r. na terenie parafii mieszkało 3096 wiernych: w Mrocznie (1352), Mroczenku (494), Sugajenku (512), Straszewach (138), Trzcinie (414) i Kowalikach (186). W obrębie parafii mieszkało ogółem 3148 osób, w tym 52 ewangelików. W 1936 r. wzniesiono nowy gmach kościoła pw. Najświętszego Serca Pana Jezusa.
Historia własna parafii datuje jej włączenie do dekanatu Rybno na 2001 r.[2] W 2003 r. parafia obejmowała następujące miejscowości: Mroczno, Wybudowanie, Mroczenko, Sugajenko i Trzcin.

Duchowni parafii

Według historii parafii proboszczami byli m.in.:[3]

  • ks. Stanisław Wojski (wzmiankowany w 1667 r.);
  • ks. Łukasz Czoler (1706);
  • ks. Franciszek Naguszewski (1740);

Proboszczowie:

  • ks. Tomasz Groszewski (1811–1825)
  • ks. Mateusz Wesołowski (1826–1831)
  • ks. Jan Rozwadowski (1833–1858)
  • ks. Teodor Stanisław Jeszko (1859–1862)
  • ks. dr Michał Maliński (1896–1931)
  • ks. Michał Makowski (1863–1895)
  • ks. Wincenty Kalitowski (1931–1937)
  • ks. Wincenty Siegmund (1937–1948)
  • ks. Michał Makowski (1884);
  • ks. Michał Maliński (1908);
  • ks. Walerian Siegmund (w czasie II wojny światowej);
  • ks. Alfons Kropidłowski (1948–1968);
  • ks. Kazimierz Błędzki (1968–1976);
  • ks. Jerzy Deja (1976–1980).

Filie parafii

Po wojnie polsko-krzyżackiej z 1414 r. przyłączono do parafii kościół we Wlewku jako filialny, zaś w 1789 r. jako filię przyłączono do parafii okręg kiełpiński obejmujący wsie Kiełpiny, Kłodzina, Wasioły, Rynek i Żabiny. W 1908 r. ks. prob. Michał Maliński ustanowił samodzielnego duszpasterza dla Kiełpin.

Stowarzyszenia i ruchy katolickie działające na terenie parafii

W okresie II Rzeczpospolitej na terenie parafii działały następujące bractwa i stowarzyszenia:

  • Apostolstwo Modlitwy (założone 03.09.1899 r.)
  • Arcybractwo Przenajświętszego Sakramentu (01.03.1925 r.)
  • Bractwo Trzeźwości (22.10.1855 r.)
  • Stowarzyszenie Dzieci Marii (08.12.1922 r.)
  • Stowarzyszenie Matek i Młodzieży Katolickiej
  • Żywy Różaniec (15.08.1869 r.)


Plan Odnowy Miejscowości Mroczno na lata 2010–2016 wymienia następujące wspólnoty działające w 2003 r.:[4]

  • Akcja Katolicka
  • Chór parafialny
  • Grupa pielgrzymkowa
  • Koło ministranckie
  • Towarzystwo Przyjaciół Wyższego Seminarium Duchownego
  • Schola dziewczęca
  • Stowarzyszenie Rodzin Katolickich
  • Zespół charytatywny
  • Zespół ewangelizacyjny
  • Żywy Różaniec

Zobacz też

toruńska

Przypisy

Bibliografia

Diecezja Toruńska – Parafia Najświętszego Serca Pana Jezusa w Mrocznie [dostęp 26.08.2026] Korecki Andrzej, Z dziejów gminy Grodziczno, Pelplin 2003, 354 s.