Przejdź do zawartości

Parafia pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Bożej Częstochowskiej w Bartoszycach

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Parafia pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Bożej Częstochowskiej w Bartoszycach

Siedziba Bartoszyce
Adres ul. Mazurska 27, 11-200 Bartoszyce
Data powołania 26.08.1974 r.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Archidiecezja warmińska
Dekanat Bartoszyce
Kościół (budynek) św. Jana Ewangelisty i Matki Boskiej Częstochowskiej w Bartoszycach

Parafia pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Bożej Częstochowskiej w Bartoszycach – rzymskokatolicka parafia położona w województwie warmińsko-mazurskim, należy do archidiecezji warmińskiej i dekanatu Bartoszyce. W obecnej karcie archidiecezjalnej figuruje pod wezwaniem św. Jana Apostoła i Ewangelisty, a podwójne wezwanie z tytułu hasła pochodzi z archiwalnej karty i opisu parafii.

Historia parafii

Pierwsza lokacja miasta, które znamy pod nazwą Bartoszyce pochodzi z 1326 r. Miastu nadano wówczas nazwę Rosenthal (dolina róży). Luter z Brunszwiku (wielki mistrz zakonu krzyżackiego) dokonał kolejnej lokacji, co miało miejsce w 1332 r. Zmieniono wówczas nazwę miejscowości na Bartenstein.

Kościół świętego Jana Ewangelisty i Matki Boskiej Częstochowskiej w Bartoszycach jest kościołem parafialnym parafii rzymskokatolickiej pod tym samym wezwaniem.

Według archiwalnego opisu parafialnego poprzednikiem obecnej świątyni był kościół z okresu pierwszego przybycia zakonu krzyżackiego, stojący w dawnej osadzie staropruskiej. Zniszczyły go powstania Prusów. Po ponownym zdobyciu osady w 1274 r. przystąpiono do zakładania miasta. Ten sam opis wiąże prawdopodobny początek budowy obecnego kościoła z uzyskaniem praw miejskich około 1332 r.

Świątynia posiada konstrukcję trójnawową. Nawa środkowa kościoła znacznie przewyższa nawy boczne obiektu. Kościół wybudowano w stylu gotyckim. Budynek kilka razy poddawano przebudowie, dzięki czemu świątynia zyskała m.in. kaplice. Pierwsza wieża kościelna, była znacznie wyższa od dzisiejszej. Ponadto w kościele znajdują się dwa zabytkowe dzwony pochodzące z XIV w. i z 1504 r.

Kościół ma rzadko spotykane sklepienie czterogwiaździste w każdym przęśle.

Przed reformacją w kościele znajdowały się liczne ołtarze, archiwalny opis parafii wymienia m.in. kaplicę Matki Bożej z 1406 r. i kaplicę św. Anny z 1414 r.

W 1525 r. Bartoszyce weszły w skład Prus Książęcych, a miejscowy kościół przejęli protestanci.

W wyniku działań toczonych w ramach II wojny światowej świątynia dotkliwie ucierpiała. Prace budowlane, które miały na celu odbudowę obiektu trwały do 1959 r. Po zakończeniu odbudowy kościół poświęcono 25 października tego samego roku.

26 sierpnia 1974 r. utworzona została parafia pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Boskiej Częstochowskiej w Bartoszycach. Przed tą datą świątynia była kościołem rektoralnym. Utworzeniem parafii zajął się biskup Józef Drzazga.

Po powołaniu do życia nowej parafii zajęto się pracami mającymi na celu przywrócenie dawnego wyglądu kościoła. Obecny wystrój świątyni utrzymano w stylu późnorenesansowym. Według archiwalnego opisu parafii odrestaurowane wyposażenie ma charakter późnorenesansowy.

Zobacz też

Bartoszyce, pl.wikipedia.org[19.08.2014]

Bibliografia

Archidiecezja Warmińska – Parafia Świętego Jana Apostoła i Ewangelisty w Bartoszyce [dostęp 26.08.2026] Petraszko M., Wakar A., Dzieje Bartoszyc. Historia miasta do 1945 roku, [w:] Bartoszyce. Z dziejów miasta i okolic, red. A. Wakar, Olsztyn 1987.
Archidiecezja warmińska[19.08.2014]
Fara Bartoszyce[19.08.2014]
Kościół Farny: Bartoszyce, mojemazury.pl[19.08.2014]
Kościół pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Boskiej Częstochowskiej w Bartoszycach, pl.wikipedia.org[19.08.2014]
Deon.pl, wykaz parafii: Parafia pw. św. Jana Ewangelisty i Matki Bożej Częstochowskiej w Bartoszycach[19.08.2014]