Przejdź do zawartości

Parafia pw. Świętego Krzyża w Szestnie

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Parafia pw. Świętego Krzyża w Szestnie

Kościół pw. Świętego Krzyża w Szestnie, fot. Mieczysław Kalski
Kościół pw. Świętego Krzyża w Szestnie, fot. Mieczysław Kalski
Siedziba Szestno
Adres Szestno 50, 11-700 Mrągowo
Data powołania 1 lipca 1989 r.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Archidiecezja warmińska
Dekanat Mrągowo
Kościół kościół pw. Świętego Krzyża w Szestnie
Parafia Krzyża Świętego w Szestnie

Parafia pw. Świętego Krzyża w Szestnie — rzymskokatolicka parafia leżąca w dekanacie Mrągowo należącym do archidiecezji warmińskiej. Kościół parafialny pw. Świętego Krzyża znajduje się w Szestnie.

Wnętrze kościoła w Szestnie, fot. Mieczysław Kalski
Wnętrze kościoła w Szestnie, fot. Mieczysław Kalski
Wnętrze kościoła w Szestnie, fot. Mieczysław Kalski

Historia parafii

Początki osadnictwa w Szestnie sięgają połowy XIV w., a przywilej lokacyjny wsi pochodzi z 1401 r. Według opracowania Instytutu Archeologii UW zawarte w nim uposażenie kościoła w cztery włóki wiązało się z powołaniem średniowiecznej parafii. Dochody z ziemi miały służyć budowie świątyni i utrzymaniu plebana. Jako fundator zakon krzyżacki miał prawo patronatu i przedstawiania kandydata na proboszcza. W okresie krzyżackim parafia należała do diecezji warmińskiej i archiprezbiteriatu reszelskiego.[1]

Przy kościele funkcjonowały szkoła i cmentarz parafialny. W okresie reformacji wspólnota przeszła na luteranizm. Według opracowania UW w 1529 r. odbyła się wizytacja, a pierwszym ewangelickim proboszczem był Stenzel. Artykuł historyczny w „Mrągowskich Studiach Humanistycznych” datuje początki gminy luterańskiej zarówno na 1529 r., jak i na 1531 r. Szestno było jedną z pierwszych parafii na Mazurach, które przyjęły luteranizm.[2][3] Po remoncie z końca XVI w. świątynię dotknęły pożary. Materiał UW podaje 1618 lub 1619 r., a artykuł w „Mrągowskich Studiach Humanistycznych” — dwa pożary w tych latach i odbudowę w 1620 r. Według opisu NID prace trwały do 1639 r.[1][2][4] Według artykułu historycznego w 1655 r. kościół splądrowali szwedzcy żołnierze generała Steinbocka.[2] W 1822 r. do wspólnoty w Szestnie przyłączono parafię w Bożem, po rozebraniu tamtejszego kościoła.[1]

Po II wojnie światowej świątynię użytkowali ewangelicy. Według materiału UW katolicy przejęli użytkowanie kościoła 9 października 1981 r., a dziesięcioletnią umowę najmu zawarto 6 czerwca 1986 r. W „Panoramie parafii” z 2011 r. ówczesny proboszcz mówił jednak o dzierżawie od 1980 r.[1][3] W kościele znajdują się srebrny relikwiarz wykonany w Wilnie, przekazany przez ks. Władysława Dudziaka z Mrągowa, oraz umieszczony obok w ramce za szkłem dokument watykański z 1862 r. dotyczący relikwii Krzyża Świętego. Według „Panoramy parafii” Dudziak w 1982 r. przekazał relikwie ks. Zdzisławowi Mazurowi, aby ofiarował je kościołowi w Szestnie.[3][5]

Parafię rzymskokatolicką pw. Świętego Krzyża erygowano 1 lipca 1989 r.[6] W 1996 r. parafia rozpoczęła wykup kościoła, z ratami rozłożonymi na trzydzieści lat.[1][3]

W archiwalnym opisie UW wymieniono cztery epitafia: dwie chorągwie żałobne z XVII i XVIII w., znajdujące się po obu stronach ołtarza; marmurową tablicę nagrobną Fabiana von Lehndorfa, zmarłego w 1650 r., w północnej ścianie; oraz zniszczoną tablicę kamienną w podłodze przed ołtarzem, datowaną przypuszczalnie na 1711 r. Opis wskazuje też tablice upamiętniające parafian poległych w wojnach napoleońskich, wojnie francusko-pruskiej i I wojnie światowej.[1]

Grupy działające na terenie parafii

W 2011 r. w parafii działały koło Caritas, wspólnota Żywego Różańca i ministranci.[3]

Zobacz też

Archidiecezja Warmińska
kościół pw. Świętego Krzyża w Szestnie

Przypisy

Bibliografia

Archidiecezja Warmińska – Parafia Świętego Krzyża w Szestnie [dostęp 26.08.2026] Kościoły i kaplice Archidiecezji Warmińskiej, red. Bronisław Magdziarz, Olsztyn 1999.
Katalog duchowieństwa katolickiego diecezji warmińskiej (1945–1992), Andrzej Kopiczko, Olsztyn 2006.
Szestno – kościół (stanowisko V), Instytut Archeologii UW [2.11.2014]
Szestno,pl.wikipedia.org [2.11.2014]