Orzeszki

	Orzeszki
Rodzaj miejscowości	wieś sołecka
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	szczycieński
Gmina	Rozogi
Liczba ludności (2021)	233
Strefa numeracyjna	(+48) 89
Kod pocztowy	12-114
Tablice rejestracyjne	NSZ
	Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ; Orzeszki
	Położenie na mapie Polski ; Orzeszki
	53°28′00″N 21°14′00″E/53,466667 21,233333

Orzeszki (dawniej Zielony Grąd, niem. Zielonygrund,Schützengrund) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Rozogi. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Położenie

Wieś położona jest w południowej części Pojezierza Mazurskiego, w odległości 25 km na południowy wschód od Szczytna.

Dzieje miejscowości

Wieś została założona w 1739 roku na 2 łanach chełmińskich jako osada szkatułowa. Na początku XIX wieku we wsi mieszkało czterech Orzeszków i zapewne to od nich pochodzi nazwa wsi. Miejscowość z czasem powiększyła areał i w 1858 roku obejmowała prawie 16 łanów. Szkoła we wsi powstała w 1912 roku.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.

Liczba mieszkańców i gospodarstw rolnych w poszczególnych latach:

1782 r. – 3 gospodarstwa

1818 r. – 90 osób, 13 gospodarstw

1858 r. – 27 gospodarstw

1939 r. – 218 osób, 47 gospodarstw

Kultura

W miejscowości działa Środowiskowy Dom Samopomocy.

Zabytki

kilka przykładów budownictwa drewnianego z przełomu XIX i XX wieku, m.in. chałupy nr 9, 10, 20, 21, 37
budynek dawnej szkoły z początku XX wieku, murowany

Bibliografia

Kudrzycki Zbigniew, Z dziejów gminy Rozogi, Rocznik Mazurski, t. 10, 2006, ss. 21–29.
Kudrzycki Zbigniew, Z dziejów parafii ewangelickiej w Rozogach, Rocznik Mazurski, t. 12, 2008, ss. 3–35.
Nowotka Marek, Ruchy ludnościowe na pograniczu mazursko-kurpiowskim (po II wojnie światowej w gminie Rozogi), Zeszyty Naukowe Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego, t. 4, 1990, ss. 55–64.
Nowotka Marek, Z przeszłości Rozóg i okolic, Zeszyty Naukowe Ostrołęckiego Towarzystwa Naukowego, t. 6, 1992, ss. 169–175.
Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej, Olsztyn 1998.
Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
Bank Danych Lokalnych GUS [20.09.2026]
Wojewódzka ewidencja zabytków [20.09.2026]

Przypisy

↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Orzeszki” (ID BDL 042815617052-0518458; SIMC 0518458; wartość 233), dostęp 20 września 2026.

[1] Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Orzeszki” (ID BDL 042815617052-0518458; SIMC 0518458; wartość 233), dostęp 20 września 2026.

[1]