Nowiny
| Nowiny | |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | szczycieński |
| Gmina | Szczytno |
| Liczba ludności (2021) | 288[1] |
| Strefa numeracyjna | (+48) 89 |
| Kod pocztowy | 12-100 |
| Tablice rejestracyjne | NSZ |
Nowiny (niem. Neu Schiemanen) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Szczytno.
W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego.
Położenie
Wieś położona jest na Pojezierzu Mazurskim na granicy Pojezierza Mrągowskiego i Równiny Mazurskiej. Miejscowość leży w odległości 7 km na południe od Szczytna, przy drodze krajowej nr 57 w kierunku Wielbarka.
Dzieje miejscowości
Obszar dzisiejszej wsi stanowił przed podbojem krzyżackim terytorium pruskiego plemienia Galindów. Wieś powstała około 1860 roku w miejscu, gdzie dawniej znajdowała się smolarnia. Nazwa wsi pochodzi od słowa „nowizny”, określającego tereny, które powstały w wyniku karczunku lasów lub osuszania mokradeł. Na przełomie XIX i XX wieku Nowiny zostały włączone do gminy Szymany. Wieś w roku 1913 posiadała własną szkołę. W 1937 roku Nowiny liczyły 224 mieszkańców.
Obecnie miejscowość jest siedzibą sołectwa.
Gospodarka
W miejscowości znajdują się znaczne obszary pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, z możliwością rozwoju usług handlowych, sportowych i rekreacyjnych.
Szkolnictwo
W miejscowości funkcjonuje gminne przedszkole.
Zabytki
- kilka przykładów budownictwa drewnianego
- budynek szkoły z 1913 roku, murowany
Przyroda
W Nowinach na terenie Nadleśnictwa Szczytno zlokalizowany pojedyncze okazy drzew, które wpisano do rejestru pomników przyrody.
Bibliografia
Letkiewicz Arkadiusz, Z dziejów miasta i gminy Szczytno, Rocznik Mazurski, t. 10, 2006, ss. 30–37.
Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej, Olsztyn 1998.
Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Nowiny” (ID BDL 042815617062-0489350; SIMC 0489350; wartość 288), dostęp 21 września 2026.