Likusy

	Likusy
	; Likusy
Rodzaj miejscowości	wieś sołecka
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurska
Powiat	nidzicki
Gmina	Nidzica
Liczba ludności (2021)	15
Strefa numeracyjna	(+48) 89
Tablice rejestracyjne	NNI
	Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ; Likusy
	Położenie na mapie Polski ; Likusy
	53°29′11″N 20°28′52″E/53,486389 20,481111

Likusy (niem. Gross Likusen, po 1818 r. Lykusen, Lickhausen) – wieś sołecka w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Nidzica. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Wieś liczy około 20 mieszkańców^[2].

Położenie

Miejscowość położona jest pośród lasów nieopodal jeziora Brzeźno, w odległości ok 18 km od Nidzicy i 40 km od Olsztyna.

Dzieje miejscowości

Miejscowość lokowano w 1372 r. na 10 włókach. Wówczas to wielki mistrz krzyżacki Winrich von Kniprode‏‎ nadał wspomniane ziemie na prawie pomezańskim dla Likusa i Kulnika. Zasadźcom wolno było swobodnie łowić ryby w jeziorze Brzeźno. Ponadto mieli wystawiać pieszego na wyprawy wojenne i płacić czynsz. Nazwa miejscowości zatem pochodzi od jednego z założycieli wsi. W 1577 r. mieszkało tu 10 wolnych i 8 chałupników. W 1600 r. istniał już podział na Małe i Duże Likusy . Osadnikami wówczas byli sami Polacy. W 1619 r. obszar wsi powiększono do 18 łanów. W 1. poł. XIX w. Likusy nosiły nazwę Gross Likusen. W 1858 r. Likusy obejmowały 2843 morgi ziemi. Na przełomie XVIII/XIX w. we wsi powstała szkoła. W XX w. liczba mieszkańców nieznacznie zmalała w porównaniu do 2. poł. XIX w.

Liczba mieszkańców i domów w poszczególnych latach:

1818 r. – 15 domów i 85 mieszkańców

1871 r. – 25 domów i 163 mieszkańców

1890 r. – 25 domów i 180 mieszkańców

1939 r. – 156 mieszkańców

Gospodarka

We wsi znajduje się gospodarstwo agroturystyczne.

Zabytki

Na terenie miejscowości zachowała się historyczna zabudowa zagród.

Turystyka

W miejscowości ma swój początek Szlak im. Marii Zientary–Malewskiej.

Bibliografia

Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red, Bronisława Chlebowskiego, Filipa Sulimierskiego, Władysława Walewskiego, t. V, Warszawa 1884.
Wijaczka Jacek, Dzieje wsi do końca XVIII wieku, [w:] Historia Nidzicy i okolic, pod red. Waldemara Rezmera, Nidzica 2012, ss. 165–202.
Zielińska Agnieszka,Dzieje miasta i okolic w latach 1807–1914, [w:] Historia Nidzicy i okolic, pod red. Waldemara Rezmera, Nidzica 2012, ss. 203–267.
Portal Budownictwa [07.09.2026]
Strona Gminy Nidzica [24.07.2014]
Bank Danych Lokalnych GUS [07.09.2026]

Przypisy

↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Likusy” (ID BDL 042815611045-0483754; SIMC 0483754; wartość 15), dostęp 7 września 2026.
↑ informacja ze strony Portal Budownictwa [07.09.2026]

[1] Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Likusy” (ID BDL 042815611045-0483754; SIMC 0483754; wartość 15), dostęp 7 września 2026.

[2] rmacja ze strony Portal Budownictwa [07.09.2026]

[1]

[2]