Kwiedzina
| Kwiedzina | |
Zabudowania we wsi Kwiedzina.
Fot. Ralf Lotys. Źródło: File:2009-07 Kwiedzina 1.jpg – Wikimedia Commons [05.09.2026] | |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | kętrzyński |
| Gmina | Kętrzyn |
| Liczba ludności (2021) | 36[1] |
Kwiedzina (niem. Queden) – wieś niesołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Położenie
Miejscowość położona jest w odległości ok. 7 km od Kętrzyna w okolicach Jeziora Tuchel.
Dzieje miejscowości
Miejscowość została założona w 1346 roku. 33 włóki ziemi otrzymali wówczas z rąk Ludolfa Kӧniga czterej Prusowie: Warpun, Weysnor, Meirun i Bartold. Wieś lokowano na prawie chełmińskim.
W XV wieku w Kwiedzinie działał już młyn, który niejaki Matzke otrzymał z rąk prokuratora kętrzyńskiego Jordana von Berehenrode. Młyn istniał jeszcze w 1785 roku. W tym czasie miejscowość składała się z 9 domów. Młyn należał wówczas do majątku, którego właścicielem był podporucznik von Suchodoletz.
W 1817 roku Kwiedzina liczyła 82 mieszkańców. W 1871 roku we wsi działał browar. Osiemnaście lat później Kwiedzina należała do księcia zu Schaumburg, który ulokował tu swego zarządcę. W 1907 roku kolejnym właścicielem był Herman Schult, który włączył Kwiedzinę w skład swojego majątku obejmującego Kruszewiec oraz Wilamowo. Przed 1918 rokiem wieś była własnością Karla Pohla.
Po zakończeniu I wojny światowej dobra należały do niejakiego Ammona, który założył w Kwiedzinie tuczarnię i hodował ok. 500 sztuk trzody chlewnej. W majątku urzędował zatrudniony przez niego zarządca. W okresie międzywojennym we wsi istniał jeszcze wiatrak typu holenderskiego. Cmentarz ewangelicki założono w połowie XIX stulecia. W roku 1928 Kwiedzina była zamieszkana przez 140 osób.
Po zakończeniu II wojny światowej w miejscowości utworzone zostało Państwowe Gospodarstwo Rolne. W 1970 roku wieś była zamieszkana przez 50 osób. W 1973 roku miejscowość wchodziła w skład sołectwa Pożarki w gminie Kętrzyn.
Miejscowość ma charakter wsi rolniczo-turystycznej; funkcjonują tu gospodarstwa agroturystyczne.
Zabytki
- dawny dworek łowiecki wraz z najbliższym otoczeniem
- dawne pruskie grodzisko zwane Zamkową Górą lub Wałami
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Kwiedzina” (ID BDL 042815608032-0477713; SIMC 0477713; wartość 36), dostęp 5 września 2026.
Bibliografia
Kętrzyn. Z dziejów miasta i okolic, przewodniczący komitetu redakcyjnego Andrzej Wakar, Olsztyn 1978.
Licharewa Zofia, Kętrzyn. Z dziejów miasta i powiatu, Olsztyn 1962.
Bank Danych Lokalnych GUS [05.09.2026]
Wojewódzka ewidencja zabytków [05.09.2026]