Krzyżewo

	Krzyżewo
	; Krzyżewo; Fot. Honza Groh. Źródło: File:Krzyżewo, 01.jpg – Wikimedia Commons [29.08.2026]
Rodzaj miejscowości	wieś sołecka
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	ełcki
Gmina	Kalinowo
Liczba ludności (2021)	79 (łącznie z: część Burnie, wieś Krzyżewo)
Strefa numeracyjna	(+48) 87
Kod pocztowy	19-314
Tablice rejestracyjne	NEL
	Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ; Krzyżewo
	Położenie na mapie Polski ; Krzyżewo
	53°51′44″N 22°41′39″E/53,862222 22,694167

Krzyżewo (niem. Krzysewen, od 1928 r. Kreuzborn) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Kalinowo. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Położenie

Wieś położona jest w południowo–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na Pojezierzu Ełckim, około 22 km na wschód od Ełku, w pobliżu granicy z województwem podlaskim; przebiega przez nią droga krajowa nr 16.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji południowych i wschodnich obszarów państwa Zakonu Krzyżackiego. W 1471 roku komtur Wit von Giech wystawił przywilej na dobra służebne w miejscu, które zwano Kreutzen (Creutzen). Najprawdopodobniej jednak osada w tym miejscu istniała już przed wyżej wymienioną datą. 15 łanów na prawie magdeburskim otrzymał niejaki Bogdan, który został zobowiązany do wystawienia jednej służby zbrojnej. Wieś na początku XVI wieku występowała jako Kryschoffsky, następnie jako Creutz i Kreutzcigen; ostatecznie utrwaliła się forma Krzysewen. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Kalinowie.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.

Liczba mieszkańców w poszczególnych okresach:

1857 r. – 113 osób

1933 r. – 192 osoby

1939 r. – 200 osób

1988 r. – 74 osoby

Religia

Wieś znajduje się na terenie parafii rzymskokatolickiej pw. Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Kalinowie.

Zabytki

cmentarz ewangelicki z drugiej połowy XIX wieku; znajduje się na nim kwatera wojenna z okresu I wojny światowej; spoczywa tu trzech żołnierzy armii niemieckiej i trzech armii rosyjskiej

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja „Wielkiej Puszczy” (do 1568 roku) – starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Kawecki Jan, Roman Bolesław, Ełk. Z dziejów miasta i powiatu, Olsztyn 1970.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Bank Danych Lokalnych GUS [29.08.2026]

Przypisy

↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Krzyżewo” (ID BDL 042815505032-0759707; SIMC 0759707) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Burnie | Krzyżewo), dostęp 29 sierpnia 2026.

[1] Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Krzyżewo” (ID BDL 042815505032-0759707; SIMC 0759707) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Burnie | Krzyżewo), dostęp 29 sierpnia 2026.

[1]