Przejdź do zawartości

Główka

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Główka

Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat gołdapski
Gmina Gołdap
Liczba ludności (2021) 103 (łącznie z: część Moskorzyn, wieś Główka)[1]
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Główka
Główka
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Główka
Główka
Ziemia

54°12′33″N 22°11′26″E/54,209167 22,190556



Główka (dawniej Prośnica, niem. Glowken, od 1938 r. Thomasfelde) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie gołdapskim, w gminie Gołdap. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999–2001 wchodziła w skład powiatu olecko–gołdapskiego. W skład sołectwa wchodzą wsie: Główka, Dąbie, Kalniszki i Okrasin.

Położenie

Wieś położona jest w północno–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, 14 km na południowy zachód od Gołdapi; przebiega przez nią droga wojewódzka nr 650.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji północno–wschodnich obszarów Prus Książęcych. Jej początki wiążą się z nadaniem 200 łanów, które w latach 1564–1565 roku wystawił książę Albrecht Hohenzollern dla Pawła Skalicha (zob. Jeziorki Wielkie). Z późniejszych źródeł wynika, że w tym okresie założenia wsi czynszowej na 50 spośród owych 200. łanów podjął się pewien karczmarz, niejaki Tomasz, który zakupił dla siebie pięć łanów sołeckich. Już w 1572 roku w wyniku zarazy zmarli zarówno Tomasz, jak i osadnicy. Kilka lat później synowie Tomasza: Jakub, Wojtek i Marcin sprzedali sołectwo niejakim Erykowi i Wojtkowi z Rogali w powiecie oleckim. Wieś zaczęto ponownie zasiedlać, a osadnikom przyznano 10 lat wolnizny.

Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

  • 1857 r. – 384 osoby
  • 1933 r. – 406 osób
  • 1939 r. – 365 osób

Zabytki

  • cmentarz ewangelicki z drugiej połowy XIX wieku (własność komunalna)

Bibliografia

Gołdap. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1971.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Gminna Ewidencja Zabytków [12.11.2013]
Bank Danych Lokalnych GUS [02.09.2026]
Strona Urzędu Gminy Gołdap [05.12.2013]

Przypisy

  1. Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Główka” (ID BDL 042815518035-0758599; SIMC 0758599) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Moskorzyn | Główka), dostęp 2 września 2026.