Dąbrówka Wielka
| Dąbrówka Wielka | |
Dąbrówka Wielka
Fot. S. Czachorowski. Źródło: File:Dąbrówka Wielka nakolonii.JPG – Wikimedia Commons [16.09.2026] | |
| Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | olsztyński |
| Gmina | Dywity |
| Liczba ludności (2021) | 261[1] |
Dąbrówka Wielka (niem. Gross Damerau) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Dywity. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.
Wieś w 2010 roku była zamieszkana przez 262 osoby.
Według Narodowego Spisu Powszechnego z 2021 roku, miejscowość liczyła 261 osób.[1]
Położenie
Miejscowość jest położona na Pojezierzu Olsztyńskim , w odległości 7 km na północny wschód od Dywit.
Dzieje miejscowości
Miejscowość w dokumentach pojawia się kolejno jako: Damerau (1354), Damerow (1382). Od 1820 roku obok niemieckiej nazwy – Damerau, pojawia się polski odpowiednik – Dombrowka; później Dąbrówka, w dwudziestoleciu międzywojennym – Dąbrowa.
Wystawienie przywileju lokacyjnego nastąpiło w 1365 roku. W 1542 roku biskup Jan Dantyszek nadał niejakiemu Stanisławowi Rogali 4 włóki na prawie chełmińskim. We wsi działał w tym czasie młyn. W 1789 roku Dąbrówka Wielka była wsią królewską składającą się z 25 domów. W 1910 roku miejscowość była zamieszkana przez 495 osób (275 Polaków, 220 Niemców). Obszar wsi obejmował powierzchnię 780 ha. Dąbrówka Wielka składała się wówczas z 79 budynków mieszkalnych. 15 lat później obszar wsi zwiększył się do 987 ha, a liczba mieszkańców zmnijszyła do 459 osób (wszyscy byli katolikami).
W 1993 roku wieś była zamieszkana przez 221 osób. Miejscowość cechuje charakterystyczna zabudowa w kształcie ulicówki.
Zabytki
- przydrożna jednokondygnacyjna kapliczka neogotycka z 1914 roku, zlokalizowana na rozdrożu w północnej części wsi
- kapliczka warmińska przy drodze na Nowe Włóki
- kapliczka warmińska z lat 60. XIX wieku
Turystyka
- Niebieski szlak rowerowy o długości 32 km - przebieg trasy: Dywity – Dągi – Różnowo – Dąbrówka Wielka – Nowe Włóki – Gradki – Frączki – Tuławki – Gady – Jezioro Wadąg – Dągi – Dywity.
Ludzie związani z miejscowością
- Stanisław Budych (1916–?) – nauczyciel szkół polskich w Niemczech, kierownik Katolickiej Szkoły Polskiej w Stanclewie
- Piotr Łangowski (1910–1962) – nauczyciel szkół powszechnych w Polsce, nauczyciel szkół polskich w Niemczech
- Ludwik Broy (1909–1986) – nauczyciel szkół polskich w Niemczech, kierownik Katolickiej Szkoły Polskiej w Stanclewie
Bibliografia
Lewicka Daniela, Tomkiewicz Ryszard, Gmina Dywity: teraźniejszość i przeszłość, Olsztyn 1994.
Bank Danych Lokalnych GUS [16.09.2026]
Wrota Warmii i Mazur [04.12.2013]
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Dąbrówka Wielka” (ID BDL 042815614042-0472940; SIMC 0472940; wartość 261), dostęp 16 września 2026.