Czukty
| Czukty | |
| Państwo | |
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | olecki |
| Gmina | Kowale Oleckie |
| Liczba ludności (2021) | 50[1] |
Czukty (niem. Czukten, od 1938 r. Schuchten) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Kowale Oleckie. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999–2001 wieś wchodziła w skład powiatu olecko–gołdapskiego.
Położenie
Wieś położona jest w północno–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego na Mazurach Garbatych (Wzgórza Szeskie), 14 km na północny zachód od Olecka i 8 km na południowy zachód od Kowali Oleckich.
Dzieje miejscowości
Wieś powstała w ramach kolonizacji północno–wschodnich terenów Prus Książęcych. W 1560 roku starosta Krzysztof Glaubitz sprzedał za 240 grzywien Mikołajowi Czukcie cztery łany sołeckie. W zamian Mikołaj zobowiązał się do założenia wsi czynszowej na 40 łanach na prawie chełmińskim; osiedleńcom zagwarantowano 10 lat wolnizny. Nazwa wsi wywodzi się od nazwiska pierwszego sołtysa. Czukty należały do parafii ewangelickiej w Olecku.
Szkoła we wsi powstała pod koniec XVIII wieku. W 1935 roku zatrudniony w niej był jeden nauczyciel, a w ośmiu klasach uczęszczało do niej ogółem 21 uczniów. Po II wojnie światowej szkołę uruchomiono ponownie w październiku 1945 roku jako jedną z pierwszych szkół w powiecie oleckim; pracował w niej wówczas jeden nauczyciel.
W pierwszej połowie lat 50. XX wieku w Czuktach uruchomiono spółdzielnię produkcyjną.
Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:
- 1857 r. – 281 osób
- 1933 r. – 190 osób
- 1939 r. – 165 osób
- 1988 r. – 52 osoby
Zabytki
- zespół budynków szkolnych z początku XX wieku: szkoła i budynek gospodarczy, murowane
- cmentarz ewangelicki z XIX wieku
Bibliografia
Olecko. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1974.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Bank Danych Lokalnych GUS [07.09.2026]
Kreis Oletzko – Wikipedia (niem.) [07.09.2026]
Strona Urzędu Gminy Kowale [05.12.2013]
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Czukty” (ID BDL 042815513032-0760254; SIMC 0760254; wartość 50), dostęp 7 września 2026.