Czarne (gmina Dubeninki)
| Czarne | |
| Państwo |  Polska
|
| Województwo | warmińsko-mazurskie |
| Powiat | gołdapski |
| Gmina | Dubeninki |
| Liczba ludności (2021) | 24[1] |
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego   Czarne | |
Położenie na mapie Polski  Czarne | |
| |
Czarne (niem. Czarnen, od 1938 r. Scharnen) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, powiat gołdapski, gmina Dubeninki. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999-2001 wieś znajdowała się na terenie powiatu olecko-gołdapskiego.
W skład sołectwa wchodzą wsie Czarne i Marlinowo.
Położenie
Wieś położona jest w północno-wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego, w pobliżu granicy państwowej z Obwodem kaliningradzkim, na południowym krańcu Jeziora Czarnego, około 2 km na południe od drogi wojewódzkiej nr 651 i około 15 km na południowy wschód od Gołdapi.
Dzieje miejscowości
Wieś powstała w ramach kolonizacji północno-wschodnich terenów Prus Książęcych. Pierwsi chłopi uprawiali tu ziemię już około 1556 r. Kilka lat później, w roku 1562, książę Albrecht Hohenzollern nadał tutaj 100 łanów niejakiemu Albrechtowi von Kittlitzowi, który z kolei sprzedał 60 łanów Stanisławowi Zabielskiemu z Różyńska Wielkiego, Andrzejowi Ogonkowi z okolic Pisza oraz Janowi Żelazce z okolic Rynu. Na tych terenach powstały wsie Czarne oraz Sumowo. Pod koniec XVI wieku cztery łany zakupił w Czarnem Maciej Madejka, komornik zamku ełckiego. Na początku następnego stulecia Czarne było wsią szlachecką.
Czarne należały do parafii ewangelickiej w Dubeninkach.
Zarówno we wsi, jak i w okolicy znajduje się kilka plaż gminnych nad Jeziorem Czarnym (z możliwością rozbicia namiotu), a także wiele domków letniskowych.
Liczba mieszkańców w poszczególnych okresach:
- 1857 - 176 osób;
- 1933 - 176 osób;
- 1939 - 132 osoby;
- 2003 - 51 osób.
Kultura
W Czarnem funkcjonuje świetlica wiejska, która znajduje się w budynku pochodzącym z okresu międzywojennego (współwłasność gminy).
Bibliografia
Gołdap. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1971.
Orłowicz Mieczysław, Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii, Na nowo podali do druku Grzegorz Jasiński, Andrzej Rzempołuch, Robert Traba, Olsztyn 1991.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Bank Danych Lokalnych GUS [29.08.2026]
Kreis Goldap – Wikipedia (niem.) [29.08.2026]
Przypisy
- ↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Czarne” (ID BDL 042815518022-0755796; SIMC 0755796; wartość 24), dostęp 29 sierpnia 2026.