Przejdź do zawartości

Bielawy Grzebskie

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Bielawy Grzebskie

Kurhan w Bielawach Grzebskich.
Kurhan w Bielawach Grzebskich.
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat nidzicki
Gmina Janowiec Kościelny
Sołectwo Bielawy Grzebskie
Liczba ludności (2021) 113[1]
Strefa numeracyjna (+48) 89
Tablice rejestracyjne NNI
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Bielawy Grzebskie
Bielawy Grzebskie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Bielawy Grzebskie
Bielawy Grzebskie
Ziemia

53°24′00″N 20°52′00″E/53,400000 20,866667



Bielawy Grzebskie – wieś sołecka w Polsce w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie nidzickim, w gminie Janowiec Kościelny. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Położenie

Wieś leży w odległości około 19 km od Nidzicy.

Dzieje miejscowości

Na terenie Bielaw znajdują się pozostałości po kulturze wielbarskiej – kurhan oraz ślady osad z okresu starożytnego i wczesnego średniowiecza. Nieznana jest dokładna data lokacji miejscowości. Trudno jest także nakreślić etymologię nazwy wsi. Wiadomo jedynie, że w 1414 r. na wieś napadli Krzyżacy. W 1435 r. miejscowość należała do Jakuba Świnki, a następnie do kasztelana dobrzyńskiego Mikołaja Świnki. W 1531 r. było tu 14 włók wraz z młynem. W 1578 r. wieś należała do parafii Grzebsk. Bielawy Grzebskie prawdopodobnie stanowiły wieś pobożańską o charakterze przysiółków rozproszonych, ulicowych i placowych. Ta forma nawiązuje do starego typu wsi zwanej okolnicą. Wczesnośredniowieczna okolnica ze względu na kształt i położenie mogła pełnić funkcję obronną dla mieszkańców i ich dobytku, głównie bydła.

Ludzie związani z miejscowością

Najznakomitszą rodziną w pierwszych wiekach funkcjonowania wsi był ród Świnków.

Zabytki

  • zabudowania gospodarcze z XIX/XX w.
  • krzyż przydrożny z 1903 r.
  • przydrożna figura Matki Boskiej z XX w.

Bibliografia

Wijaczka Jacek, Dzieje wsi do końca XVIII wieku, [w:] Historia Nidzicy i okolic, pod red. Waldemara Rezmera, Nidzica 2012, ss. 165-202.
Wrota Warmii i Mazur [12.09.2013]

Przypisy

  1. Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Bielawy” (ID BDL 042815611012-0475795; SIMC 0475795; wartość 113), dostęp 6 września 2026.