Banaszki

	Banaszki
	; Dwór w Banaszkach.; Fot. Mieczysław Kalski
Państwo	Polska
Województwo	warmińsko-mazurskie
Powiat	kętrzyński
Gmina	Kętrzyn
Liczba ludności (2021)	37 (łącznie z: przysiółek Gromki, osada Banaszki)
	Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ; Banaszki
	Położenie na mapie Polski ; Banaszki
	54°07′10″N 21°17′43″E/54,119444 21,295278

Banaszki (niem. Bannaskeim) – wieś niesołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie kętrzyńskim, w gminie Kętrzyn. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. W 2010 r. Banaszki zamieszkiwało 53 mieszkańców (łącznie z Gromkami).

Położenie

Miejscowość leży w odległości ok. 7 km od Kętrzyna.

Dzieje miejscowości

Lokacja miejscowości miała miejsce w 1339 r. Wielki mistrz Dietrich von Altenburg nadał 4 łany dwóm Prusom – braciom Beynassyemu i Scoddykowi. Nazwa wsi wywodzi się od imienia pierwszego z nich.

W XV w. miejscowość zamieszkana była przez pruską ludność uczęszczającą do kościoła w Garbnie. Wieś bez wątpienia ucierpiała w okresie wojen polsko-krzyżackich. W 1785 r. Banaszki były folwarkiem składającym się z 15 budynków. W 1817 r. wieś liczyła 64 mieszkańców żyjących w zaledwie 5 budynkach. Pod koniec XIX stulecia majątek należał do rodziny Knopp. W latach 20. XX w. Banaszki stanowiły własność rodu Drewsów. W tym czasie dobra obejmowały ok. 180 ha.

Przed wybuchem II wojny światowej Banaszki były zamieszkane przez 432 osoby. Po 1945 r. we wsi utworzono Państwowe Gospodarstwo Rolne, które w 1973 r. należało do sołectwa Gromki w gminie Korsze. W 1970 r. miejscowość była zamieszkana przez 85 osób.

Zabytki

parterowy dwór wzniesiony na początku XX w.
pozostałości parku dworskiego

W środkowej części założenia zachował się granitowy pomnik ulubionego konia dawnego właściciela Banaszek

Przypisy

↑ Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Banaszki” (ID BDL 042815608032-0477370; SIMC 0477370) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Gromki | Banaszki), dostęp 4 września 2026.

Bibliografia

Jackiewicz-Garniec Małgorzata, Garniec Mirosław, Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 1999.
Kętrzyn. Z dziejów miasta i okolic, przewodniczący komitetu redakcyjnego Andrzej Wakar, Olsztyn 1978.
Licharewa Zofia, Kętrzyn. Z dziejów miasta i powiatu, Olsztyn 1962.
Bank Danych Lokalnych GUS [04.09.2026]
Polska Niezwykła [05.03.2014]
Wojewódzka ewidencja zabytków [04.09.2026]

[1] Bank Danych Lokalnych, Główny Urząd Statystyczny, zmienna „ogółem” (ID 1639616), rok 2021, miejscowość statystyczna „Banaszki” (ID BDL 042815608032-0477370; SIMC 0477370) — wartość zbiorcza obejmująca 2 jednostki SIMC (Gromki | Banaszki), dostęp 4 września 2026.

[1]